Phong cách thời trang bước ra từ điện ảnh

27/12/2015

Dù mô tả thế giới một cách trực tiếp bằng những lát cắt chân thực, hay từ các ẩn dụ xa xăm, dù tái sinh các ý thức hệ trong quá khứ ha y phóng tầm mắt về những thời đại viễn tưởng, thì thời trang và phim ảnh vẫn luôn hỗ tương và nâng đỡ nhau dưới nhiều khía cạnh.

Cô bé thiếu niên Suzy Bishop với phong cách thập niên 1960 hoàn hảo trong từng chi tiết, cùng những điểm nhấn nhỏ mang tinh thần "đồng phục"
Cô bé thiếu niên Suzy Bishop với phong cách thập niên 1960 hoàn hảo trong từng chi tiết, cùng những điểm nhấn nhỏ mang tinh thần "đồng phục"

Dù được xem là hai nàng thơ mới trong khúc trường ca của nền văn minh nhân loại, nhưng phim ảnh và thời trang đã hình thành mối liên hệ mật thiết ngay từ thuở ban sơ. Vậy ai sinh ra ai? Sẽ quá khó để phân định rạnh ròi, dồn cả hai vào cùng bàn cân hay khiên cưỡng gắn vào chung đường ray để ấn định đầu tàu dẫn lối.

Điện ảnh và thời trang, nguồn nước tưới hay mảnh đất vun trồng?

Hồi tưởng những bộ phim sci-fi đen trắng đầu tiên ở các thập niên trước, khi kỹ nghệ dàn dựng chỉ đơn thuần thỏa mãn trí tò mò của khách xem bằng những phục trang lạ lùng. Không hiệu ứng kỹ thuật số, chỉ có những chiếc mũ đội đầu mô hình hệ mặt trời, chiếc áo khoác đa năng gắn điện thoại hay găng tay dài bằng nhựa bóng… để giúp nhân loại hình dung về một thế giới tương lai nhiều mộng tưởng. Đó là lúc điện ảnh dùng thời trang làm vật liệu để truyền tải thông điệp. Phong cách thời trang cũng thường xuyên biến điện ảnh trở thành môi trường dưỡng nuôi. Các fashionista mặc nhiên xem The Devil Wears Prada (2006) là bản “nhật ký vào đời”, các nhà thiết kế thường xuyên xem các bộ phim là nguồn cảm hứng và bảng dự báo xu hướng đắt giá không thể bỏ qua. Không thể không kể đến những couture cao cấp lả lướt bước từ sàn diễn vào màn ảnh, thậm chí còn khiến tinh thần bộ phim thêm đậm đà: Prada xa hoa trong The Great Gatsby, Alexander McQueen với những sáng tạo tuyệt mỹ cho The Hunger Games...

Một cảnh phim The Grand Budapest Hotel: Sắc màu nồng nàn, tình tiết lãng đãng và các nhân vật luôn hành động với tốc độ xoay vần chóng mặt là những đặc điểm trong phim Wes Anderson
Một cảnh phim The Grand Budapest Hotel: Sắc màu nồng nàn, tình tiết lãng đãng và các nhân vật luôn hành động với tốc độ xoay vần chóng mặt là những đặc điểm trong phim Wes Anderson

Ở một góc nhìn khác, sự hòa hợp giữa phong cách thời trang và điện ảnh đôi khi không mấy dễ chịu. Thời trang liên tục bị ám ảnh bởi những yếu tố cấp tiến, bởi xu hướng thời thượng ở hiện tại và cuộn chảy đến cả tương lai. Điện ảnh cơ bản lại xoay quanh sự tồn tại trong một chiều không gian nhất định, nắm bắt và gìn giữ khoảnh khắc của thời đại để lưu truyền cho hậu thế. Cả hai đều cần thời gian và những giá trị con người. Quả vậy, trong thời đại ngày nay những dòng chảy văn hóa không còn bị chôn chặt trên những bệ thờ ngưỡng vọng, thay vào đó tất cả đều được định đoạt bằng cảm xúc của đám đông. Đó là lẽ tất yếu để gọi thời trang, điện ảnh, hay bất kỳ ngành nghề sáng tạo nào khác là nghệ thuật đại chúng.

Richie và Margot Tenenbaum - một kiểu sói già phố Wall cực đoan với thể thao cùng cô em gái thiên tài trí tuệ nhưng ủ dột và lãnh đạm
Richie và Margot Tenenbaum - một kiểu sói già phố Wall cực đoan với thể thao cùng cô em gái thiên tài trí tuệ nhưng ủ dột và lãnh đạm

Năm 2015 có thể gọi là một điểm nhấn trong mối quan hệ giữa điện ảnh và thời trang, “đại chúng” được thết đãi một bữa tiệc nhiều phong vị cùng hương thơm. Điện ảnh đã thể hiện mối quan tâm vào yếu tố con người của thời trang một cách đầy ham thích và tò mò bằng 3 tác phẩm. Tất cả đều là những bộ phim tài liệu hoặc bán tài liệu về các nhà thiết kế thời trang kiệt xuất. Đầu tiên là bộ phim The Artist is Absent kể về di sản thiên tài của nhà thiết kế ẩn dật người Bỉ, Martin Margiela. Thể nghiệm trong tư duy thiết kế lẫn cách sống ngoài đời, Margiela thực tế chỉ được công chúng thời trang biết đến với một bức ảnh chân dung trôi nổi trên Internet từ năm 1997, mà đến tận bây giờ chẳng ai có thể xác minh xem nó chứa đựng bao nhiêu phần trăm sự thật. Đến mùa hè 2015, một bộ phim tài liệu khác ra rạp trong sự săn đón nồng nhiệt, chỉ đơn giản mang cái tên của nhân vật chính: Yves Saint Laurent. Bộ phim kể về cuộc đời, sự nghiệp của tượng đài thời trang Pháp, người vốn cũng là một lãng tử nức tiếng. Không thể không kể đến Dior and I, bộ phim tái hiện những khoảnh khắc kịch tính nhất, thách thức sức chịu đựng, lòng kiên nhẫn và bản ngã nghệ thuật của ê-kíp nhà mốt Christian Dior nói chung và tân Giám đốc Sáng tạo Raf Simons nói riêng. Thời trang, ở chiều ngược lại, cũng khai thác hình ảnh, màu sắc và không khí của nghệ thuật thứ 7 bằng những bộ sưu tập dâng trào cảm hứng, đến mức tất cả hòa chung thành một dòng chảy xu hướng mạnh mẽ trên khắp các sàn diễn danh giá. Gần nhất, nổi bật nhất chính là thế giới lắm mộng tưởng của đạo diễn Wes Anderson. Màu sắc dị thường đặc trưng của vị đạo diễn tài năng này đã ghi dấu ấn khó nhầm lẫn trong năm 2015, bằng những miêu tả mâu thuẫn nhưng hòa hợp tuyệt vời: xinh xắn, mơ màng, lãng mạn, tinh nghịch, hài hước và vô cùng thông minh.

Margot Tenenbaum, biểu tượng phong cách một thời của các tín đồ thời trang trong những bữa tiệc Halloween
Margot Tenenbaum, biểu tượng phong cách một thời của các tín đồ thời trang trong những bữa tiệc Halloween

2015 - Năm của “Wes ” hay năm của thời trang từ phim

Là một đạo diễn có phong cách làm phim độc đáo bậc nhất Hollywood, đường hướng duy mỹ của Wes Anderson có thể dễ dàng được nhận ra chỉ sau vài phút phim. Anh thậm chí có thể sánh vai cùng huyền thoại điện ảnh Alfred Hitchcock, khi chỉ một đoạn clip ngắn bất kỳ và ẩn danh của anh cũng khiến người xem thốt lên: “Wes Anderson đây chăng?” Sự nghiệp của Wes Anderson chỉ trải dài trong 9 cuốn phim, tất cả đều thuộc dòng phim độc lập nhưng đều là 9 viên gạch được sắp đặt đầy chủ đích và tinh anh để vị đạo diễn này dựng nên vị trí vững chắc trong thế giới điện ảnh. Dù nhiều lần bị thời vận bỏ qua một cách khó hiểu trong những liên hoan phim và giải thưởng, cuối cùng, đến đầu năm 2015, Viện Hàn lâm Điện ảnh Hoa Kỳ đã công nhận tài năng của Wes Anderson bằng một đề cử Oscar ở hạng mục Đạo diễn xuất sắc nhất, với bộ phim The Grand Budapest Hotel.

Vóc hình của vị đạo diễn tài hoa luôn toát lên nét trẻ thơ ấm áp và ý nhị tinh tế, thế nhưng Wes Anderson lại là bậc thầy tạo dựng những nhân vật lập dị và cá biệt
Vóc hình của vị đạo diễn tài hoa luôn toát lên nét trẻ thơ ấm áp và ý nhị tinh tế, thế nhưng Wes Anderson lại là bậc thầy tạo dựng những nhân vật lập dị và cá biệt

Sẽ không ngoa nếu nói phim của Wes Anderson là bữa tiệc ấn tượng thết đãi mắt nhìn bằng những chi tiết dàn dựng, thiết lập bối cảnh và hòa phối màu sắc giàu mỹ cảm nhất. Mỗi phân cảnh như một bức tranh đầy tinh tế và sở hữu cái tôi độc đáo, bởi lẽ trước khi dốc lòng theo đuổi điện ảnh, Wes Anderson từng ấp ủ mơ ước trở thành kiến trúc sư. Ông mê đắm trong nghệ thuật bài trí – sắp đặt: Từ xa đến gần, từ nông đến sâu, từ góc nhìn cận chi li đến choáng ngợp vì chi tiết ngập tràn, đến tầm mắt phóng ra toàn cảnh kỳ vĩ và hoành tráng... Bản tính nghệ sỹ của Wes Anderson khiến ông tham gia hết mình vào tất cả công đoạn làm phim, khiến cho thế giới mà ông xây dựng càng đậm đặc dấu ấn, hòa phối trong những gam màu, hương thơm, mùi vị, ánh sáng... Đây là một vùng đất màu mỡ và căng tràn sức sống cho những cảm hứng thời trang, trong thời điểm mà thực tại của thế giới bên ngoài đang có phần xám xịt. Nếu như những xung đột sắc tộc và bất đồng tôn giáo, các cuộc chiến tranh và khủng bố, những kỳ thị về giới tính, giai cấp và văn hóa… Khiến con người ngột ngạt, hoang mang, thì những mộng mị dịu ngọt và ngây thơ mang màu pastel trong vắt, cùng thiên hướng thẩm mỹ đối xứng của Wes Anderson không thể nào bị các nhà mốt lừng danh bỏ ngỏ. Các tâm hồn thời trang dường như đã bắt chung nhịp đập và cộng hưởng cùng nguồn cảm hứng của Wes trên chặng đường kiến tạo một thế giới tươi sáng hơn, dù cho đó chỉ là giả tưởng.

Màu vàng axit hướng đạo sinh, đầm suông mini phom dáng trẻ con, nơ lụa to bản... dường như đều được vay mượn từ tủ quần áo của Suzy Bishop
Màu vàng axit hướng đạo sinh, đầm suông mini phom dáng trẻ con, nơ lụa to bản... dường như đều được vay mượn từ tủ quần áo của Suzy Bishop

Fantastic Mr. Fox (2009) của Wes Anderson vẽ nên một thế giới động vật dưới lòng đất cùng các tập quán khác thường, mà song song đó người xem không thể rời mắt khỏi những chú cáo mảnh khảnh, đóng mình trong bộ đồng phục và suit lịch lãm. The Royal Tenenbaum (2001) mổ xẻ câu chuyện về một gia đình chất chơi kỳ lạ với những đứa trẻ thần đồng. Người anh cả Chas Tenenbaum (Ben Stiller) là một thần đồng kinh doanh – từ bộ suit chỉn chu đặt riêng cho cỡ trẻ em đến bộ áo quần vận động Adidas đỏ tinh tươm khi trưởng thành. Thiên tài tennis Richie (Luke Wilson) nghiêm nghị không bao giờ rời bỏ chiếc băng thể thao quấn đầu. Và cuối cùng là Margot Tenenbaum (Gwyneth Paltrow) sắc nét trong chiếc áo khoác lông dài vintage dành cho mùa thu, đôi mắt khói kẻ eyeliner, mái tóc bob suôn thẳng chẻ ngôi, đôi găng tay màu hồng, túi xách Hermès Birkin, cùng chiếc kẹp tóc điệu đà…

Moonrise Kingdom (2012) là một hòn đảo giả tưởng, xanh ngắt màu cỏ cây với đội quân hướng đạo sinh lạ lùng, nơi hai đứa trẻ mồ côi Sam và Suzy đã chạy trốn khỏi một buổi cắm trại nhằm thoát khỏi thế giới người lớn và tạo dựng thế giới của riêng chúng. Sắc ảnh cũ màu nâu sepia cùng nắng vàng ngập tràn trong không gian của bộ phim khiến cho những chiếc đầm mini dã ngoại kiểu thập niên 1960, với cổ áo peter-pan cách điệu trắng tinh khôi mix hoàn hảo cùng cặp vớ cao của Suzy Bishop càng dễ đánh động sự tò mò dõi theo. Những chiếc nơ lụa pussy-bow tập trung mô tả nét lãng mạn con trẻ, tương phản vẻ càu nhàu đáng yêu của cô bé cũng là một nét đáng chú ý. Dường như những nhân vật nữ trong phim của Wes, từ quý bà triệu phú bạc mệnh trong The Grand Budapest Hotel (2014), quý côTenenbaum buồn bã, đến cô bé Suzy này, đều có những điểm chung không khó để nhận ra: Có phần già trước tuổi, hay kịch tính và nghiêm trọng hóa mọi lẽ thường và tất nhiên luôn ăn diện một cách đáng thèm muốn..

Những chú cáo trong The Fantastic Mr.Fox ăn vận lịch thiệp, chỉnh tề và bảnh bao như nững công tử sang giàu, vẫn là những lề lối phục sức thông minh mang đậm chất đồng phục
Những chú cáo trong The Fantastic Mr.Fox ăn vận lịch thiệp, chỉnh tề và bảnh bao như nững công tử sang giàu, vẫn là những lề lối phục sức thông minh mang đậm chất đồng phục

Chẳng thể liệt kê quá đầy đủ những nhân vật hay hình ảnh khơi dậy nguồn cảm hứng thời trang trong phim Wes Anderson. Với thời trang hay nghệ thuật, sẽ không có sức nặng nào được đánh giá, chỉ mặt điểm tên và lên danh sách tuyệt đối. Những nhân vật của Wes luôn ẩn chứa chút giễu cợt với những gì quá nghiêm túc. Chỉn chu quý phái, láng bóng và mướt mát dân chơi hay đôi khi nhàu nhĩ cố tình, cách ăn diện, phục sức của họ luôn đáng yêu, hay nói đúng hơn là “thú vị”. Tất cả đến nhẹ bẫng như một nếp sống ăn sâu vào nền văn hóa họ sinh trưởng, mà đôi khi không nhằm phô diễn bất kỳ điều gì. Đó quả thực mới là thời trang!

Cuộc huyên thuyên rực rỡ sắc màu

Thế giới Wes Anderson tạo dựng có thể là giả tưởng, nhưng thời trang là thật và xu hướng vẫn là những dòng chảy đang ngày ngày len lỏi vào từng tủ quần áo hay vẻ ngoài xoay vần trên đường phố. Nhìn vào những sàn diễn Thu – Đông 2015, có lẽ những tín đồ thời trang sẽ ngờ ngợ rằng các bộ sưu tập cao cấp đang lướt đi ấy đều được vị đạo diễn tài ba nhúng tay vào tạo dựng phong cách. Không kể lại bất kỳ câu chuyện nào của Wes, nhưng tình cờ các nhà thiết kế lại gặp nhau ở nguồn mỹ cảm mạnh mẽ xoay quanh thập niên 1970, 1980 của ông. Alessandro Michele của Gucci tiếp tục lãng mạn hóa bộ sưu tập bằng cách xóa mờ lằn ranh nam – nữ, biến đổi áo quần từ những nguồn cảm hứng công khai về giới tính và tình dục. Nhà mốt Ý lần lượt giới thiệu những mẫu áo khoác lông chồn như bước ra từ khuôn đúc Margot Tenenbaum, chân váy dập pli, áo blouse lụa bay bổng thắt nơ to bản... Tất cả như đều bước ra từ một cửa hiệu vintage với những ký ức xa xưa thấm đượm trong từng thớ vải sắc màu.

Trong lúc đó, Bally hay Miu Miu cũng bắt tín hiệu từ tủ quần áo của Suzy Bishop từ khu cắm trại Moonrise, phô diễn những chân váy mini ngắn trên gối, phom dáng hơi suôn của những cơ thể thiếu niên nhỏ nhắn cùng sắc màu ngọt tươi biểu tượng: vàng axít và hồng dâu kẹo cao su. Lacoste cũng đã bao trùm lên di sản lâu đời về chế tác trang phục phong cách thể thao bằng nguồn cảm hứng từ hình ảnh những chàng thanh niên quý tộc nơi phố Wall, cực đoan với việc kiểm soát cuộc sống đỉnh cao và ám ảnh với việc luyện rèn cơ thể bằng thể thao: Đồ thể dục chạy bộ đồng màu, áo cape màu camel lịch lãm và không thể thiếu dải băng giữ ấm đội đầu đặc trưng. Hay hình ảnh chú cáo tinh ranh cùng bộ vest mượt mà lại hoàn toàn phù hợp với hình ảnh cô nàng thông minh thách thức mọi định kiến trong tôn chỉ của Prada. Những mẫu áo khoác may bằng thứ vải nỉ dày dặn thoạt trông như đúc bằng nhựa dẻo cùng dáng quần đứng ống côn cao trên mắt cá là nét hòa quyện tuyệt vời của Prada trong lằn ranh giới tính.

Cũng giống như những gì đã và đang diễn ra trong các thước phim của Wes Anderson, khi những nhân vật lập dị giao tiếp, ăn nói và hành động với tốc độ chóng mặt, khi câu chuyện được kể nhanh gọn, khúc chiết và các phân cảnh cắt chuyển liên tục lôi kéo thị giác vào một ma trận ảo giác như kính vạn hoa… Thì ngoài sàn diễn, những sắc màu rực rỡ siêu thực, tầng lớp họa tiết đan xen, tiểu tiết trang phục và phụ kiện cũng thay chỗ nhường ngôi và biến ảo không ngừng. Wes Anderson và thời trang – có thể xem đó là một bức tranh có quá nhiều nhân vật chính và ai cũng rực rỡ với cá tính riêng, không thể nhầm lẫn. Một bộ phim sẽ không bao giờ thực sự kết thúc chỉ bằng chữ The End, đặc biệt là những thước phim của Wes Anderson, bởi xúc cảm và câu chuyện của nó vẫn còn sống mãi trong tâm trí người xem, lay động mọi cảm quan và trí tưởng tượng, bằng những sắc màu và trang phục được kỳ công tạo dựng.

Bài: Kha Ngô

Bình luận

Bạn nghĩ gì về bài viết này ?(0 bình luận)

Bạn cần đăng nhập để có thể bình luận

Có 0 thành viên đã bình luận