Nét văn hóa từ nghệ thuật gói quà

05/02/2016

Âm nhạc rộn ràng, trang trí rực rỡ, thức ăn ngon, trang phục đẹp… là những đặc trưng không thể thiếu của những ngày lễ hội. Nhưng không khí ấy sẽ không thể trọn vẹn nếu thiếu màu sắc rực rỡ của những gói quà hay ánh lấp lánh của những chiếc nơ bằng lụa satin, đặc biệt là niềm vui khi tặng quà cũng như niềm háo hức khi nhận và mở quà.

Sinh ra từ tình yêu

Có bao giờ bạn tự hỏi rằng chúng ta bắt đầu truyền thống tặng quà cho nhau trong một số dịp lễ tết từ khi nào? Câu trả lời sẽ khiến bạn có chút bất ngờ, những gói quà đã có lịch sử từ rất lâu đời, có thể nói rằng nét văn hóa này xuất hiện cùng với tình yêu. Khi yêu chúng ta luôn muốn làm những việc nhỏ nhỏ khiến người mình yêu thương vui và tặng quà là một trong những cách hữu hiệu nhất, bất kể bao nhiêu ngàn năm đã trôi qua.

Ngoài giấy gói, nghệ thuật gói quà còn sử dụng rất nhiều phụ liệu khác như ruy băng, vải, hoa khô, đất sét...
Ngoài giấy gói, nghệ thuật gói quà còn sử dụng rất nhiều phụ liệu khác như ruy băng, vải, hoa khô, đất sét...

Chúng ta không chỉ tặng quà vì yêu mà đó còn là một cách mưu cầu niềm vui của chính người trao gửi. Không thể chối cãi rằng cho đi là một niềm hân hoan khó có thể đem ra so sánh với bất kỳ thứ cảm xúc nào. Chưa kể đến sự thú vị cuộn trào trong từng nhịp đập khi ngắm nhìn sự tò mò, phấn khích của người nhận lúc họ cầm gói quà trên tay và tháo bỏ lớp giấy gói bên ngoài. Có lẽ đó cũng chính là một trong những lý do lớn nhất để chúng ta luôn muốn khoác cho món quà một lớp áo lộng lẫy nhất trước khi tặng.

Nghệ thuật gói quà Furoshiki đa dạng trong cách trang trí
Nghệ thuật gói quà Furoshiki đa dạng trong cách trang trí

Niềm vui đó được chứng minh rõ ràng qua con số 2,6 tỷ đô-la Mỹ chúng ta chi cho việc gói quà mỗi năm. Không chỉ đến ngày nay, khi công nghệ sản xuất giấy gói đạt đến mức “thượng thừa” thì những món quà mới được trang hoàng như một tác phẩm nghệ thuật. Việc sử dụng giấy gói đầu tiên được ghi nhận ở Trung Quốc cổ đại, nơi giấy được phát minh đầu tiên vào thế kỷ thứ 2 trước Công nguyên. Trong triều đại Nam Tống, quà tặng (thường là tiền) được bọc bằng giấy, đây cũng được xem là khởi nguồn của chiếc phong bì mà chúng ta dùng ngày nay. Ở Nhật có Furoshiki - một loại khăn vải khổ lớn hình vuông nhiều màu sắc và họa tiết đẹp mắt, được dùng để gói đồ và có thể mang đi dễ dàng. Furoshiki cũng được dùng để gói quà tặng hay trang trí không gian sống. Furoshiki cũng được xem là một trong những ý tưởng nguồn cội của sự ra đời nghệ thuật gói quà.

Nghệ thuật gói quà Furoshiki rất phổ biến tại Nhật Bản
Nghệ thuật gói quà Furoshiki rất phổ biến tại Nhật Bản

Nghệ thuật của niềm vui

Ở phương Tây, khi nhắc đến nghệ thuật gói quà không thể không nhắc đến anh em Hall Rollie và Joyce Hall, những người sáng lập Hallmark Cards, mặc dù không sáng tạo ra môn nghệ thuật này nhưng những đổi mới của họ đã tạo ra đòn bẩy cho sự phát triển của gói quà hiện đại. Anh em nhà Hall đã giúp phổ biến ý tưởng trang trí gói quà trong thế kỷ 20.

Các loại giấy gói quà như chúng ta sử dụng ngày nay mới chỉ được phát minh gần đây, khoảng 100 năm trước. Trước khi có những tấm giấy đầy màu sắc, giấy màu vàng và khăn giấy là 2 chất liệu được dùng nhiều nhất để gói quà. Ngoài giấy gói, nghệ thuật gói quà còn sử dụng rất nhiều phụ liệu khác như ruy băng, vải, hoa khô, đất sét, thậm chí là cả kim cương.

Ở phương Tây, gói quà thường đi kèm một tấm thiệp nhỏ thay cho lời chúc
Ở phương Tây, gói quà thường đi kèm một tấm thiệp nhỏ thay cho lời chúc

Màu giấy gói, chất liệu và cách trang trí cũng rất quan trọng đối với ý nghĩa và mục đích của mỗi gói quà, ví dụ, trong văn hóa Trung Quốc giấy gói màu đỏ được cho là đem lại may mắn, hoặc chiếc khăn Bojagi của người Hàn Quốc khi dùng trong việc gói quà cưới sẽ là lời chúc lành cho gia đình chú rể…

Ngày nay, nghệ thuật gói quà cũng được xem như một ngành nghề dịch vụ nghiêm túc. Tùy vào từng cách gói, chất liệu gói và yêu cầu mà chi phí gói quà có thể từ vài mươi ngàn đến hàng trăm triệu, thậm chí đến hơn 1 tỷ đồng.

Gói quà đã trở thành một loại hình nghệ thuật đặc biệt, xuất phát từ tấm chân tình của người tặng và đem niềm vui đến người nhận
Gói quà đã trở thành một loại hình nghệ thuật đặc biệt, xuất phát từ tấm chân tình của người tặng và đem niềm vui đến người nhận

Dù nghệ thuật gói quà có phát triển như thế nào, giấy gói quà có lộng lẫy đến thế nào thì ý nghĩa của việc gói quà cũng bất biến - đó là thành ý, là tấm chân tình của người tặng. Gói quà càng đẹp càng được chăm chút tỉ mỉ càng thể hiện sự trân quý của người tặng đối với người nhận. Kể từ khi quà tặng không đơn giản chỉ là quà tặng mà còn là một nét văn hóa thì gói quà cũng đã trở thành một lĩnh vực nghệ thuật đặc biệt, thứ nghệ thuật chỉ dành để truyền tải niềm vui, tình yêu và sự chân thành.

Một số điều thú vị về nghệ thuật gói quà

Nghệ thuật gói quà và giấy gói đã được phát minh từ rất lâu nhưng đến năm 1917, khăn giấy gói và các loại phong bì viền màu của Hallmark đã tạo ra một “vụ nổ” nho nhỏ kích thích ngành công nghiệp giấy gói và ngành dịch vụ gói quà phát triển.

Dịch vụ gói quà đắt nhất thuộc về Swarovski crystal, với các vật liệu như lụa thượng hạng, da tốt nhất thế giới và giấy khảm kim cương thủ công, mỗi gói quà có giá khoảng từ 170 triệu đến hơn 1,7 tỷ đồng.

Gói quà đắt nhất thế giới của Swarovski
Gói quà đắt nhất thế giới của Swarovski

Băng keo, một trợ thủ đắc lực của nghệ thuật gói quà được phát minh vào năm 1930 bởi Eli Hyman và Morris Silverman, hai nhà đồng sáng lập Hi-Sill Manufacturing, công ty gói quà đầu tiên ở Mỹ. Mỗi năm nước Mỹ phải xử lý hơn 5 triệu tấn rác từ giấy gói và các phụ liệu gói quà sau mùa lễ Giáng sinh và năm mới. Ngày nay, xu hướng cá nhân hóa lên ngôi và việc in tên người nhận hoặc những dấu ấn cá nhân khác lên giấy gói rất được ưa chuộng.

Ở Nhật Bản, gói quà bằng khăn Furoshiki cũng được xem là một môn nghệ thuật (tương tự như origami), các lớp dạy gói quà và sử dụng Furoshiki thường xuyên được tổ chức để gìn giữ nét văn hóa này. Đây cũng là một cách để bảo vệ môi trường vì Furoshiki có thể tái sử dụng nhiều lần.

Furoshiki là nghệ thuật gói quàn bằng khăn của Nhật Bản
Furoshiki là nghệ thuật gói quàn bằng khăn của Nhật Bản

Ở phương Tây, gói quà thường đi kèm với một thẻ nhỏ ghi tên người gửi, tên người nhận, “duyên cớ” tặng quà, các thẻ nhỏ này cũng có thể được thay bằng những tấm thiệp.

Bài: Thái Vân

Bình luận

Bạn nghĩ gì về bài viết này ?(0 bình luận)

Bạn cần đăng nhập để có thể bình luận

Có 0 thành viên đã bình luận